Çfarë është dhe pse duhet t’i kushtojmë vëmendje
Kanceri i mushkërive është një nga llojet më të zakonshme dhe më serioze të kancerit, i cili prek organet përgjegjëse për frymëmarrjen. Mushkëritë janë si “filtrat” kryesorë të trupit, që marrin oksigjen nga ajri dhe e dërgojnë atë në çdo qelizë. Kur ato preken nga qeliza të dëmshme kanceroze, funksioni i tyre dobësohet ndjeshëm.
Njohja e shenjave paralajmëruese të kancerit të mushkërive është shumë e rëndësishme sepse zbulimi i hershëm mund të rrisë ndjeshëm mundësinë për një trajtim të suksesshëm. Shpesh, simptomat e para mund të ngatërrohen me sëmundje të zakonshme si gripi apo bronkiti, por disa shenja që zgjasin më shumë se zakonisht duhet të na bëjnë të kërkojmë mendimin e mjekut.
Shenjat kryesore paralajmëruese
Kollë që nuk largohet
Një nga shenjat më të zakonshme të kancerit të mushkërive është një kollë që zgjat më shumë se disa javë. Nuk bëhet fjalë për një kollë të zakonshme nga ftohja, e cila kalon brenda disa ditësh, por për një kollë që vazhdon ose përkeqësohet me kalimin e kohës. Në disa raste, kolla mund të shoqërohet me gjak ose me sekrecione të pazakonshme.
Frymëmarrje e vështirësuar
Ndjenja e mungesës së ajrit edhe gjatë aktivitetit të lehtë, si ecja ose ngjitja e disa shkallëve, mund të jetë një shenjë paralajmëruese. Kjo ndodh sepse tumorët në mushkëri mund të bllokojnë rrugët e ajrit ose të dëmtojnë indin e shëndetshëm të mushkërive, duke e bërë më të vështirë marrjen e oksigjenit.
Dhimbje në gjoks ose shpatulla
Dhimbjet e vazhdueshme në zonën e gjoksit, shpatullave ose shpinës, sidomos kur thelloni frymën ose kolliteni, mund të lidhen me kancerin e mushkërive. Kjo dhimbje shpesh nuk largohet me ilaçe të zakonshme kundër dhimbjes dhe mund të rritet me kalimin e kohës.
Humbje peshe pa arsye
Nëse humbni peshë pa bërë ndryshime në dietë ose aktivitet fizik, kjo mund të jetë një shenjë që trupi po shpenzon më shumë energji për të luftuar një problem të brendshëm. Humbja e pashpjegueshme e peshës është një simptomë që nuk duhet neglizhuar.
Ngjirje zëri ose ndryshim në tonin e zërit
Nëse vëreni që zëri juaj është bërë më i ngjirur ose ka ndryshuar papritur, dhe kjo gjendje zgjat më shumë se dy javë, mund të jetë shenjë se diçka po ndodh në rrugët e frymëmarrjes ose pranë kordat vokale.
Infeksione të shpeshta të mushkërive
Pneumonia ose bronkiti që përsëriten disa herë brenda një periudhe të shkurtër mund të tregojnë se diçka po pengon funksionimin normal të mushkërive. Nëse ndiheni shpesh të sëmurë me infeksione respiratore, ia vlen të bëni një kontroll të detajuar.
Faktorët që rrisin rrezikun
Pirja e duhanit
Duhanpirësit kanë rrezikun më të madh për të zhvilluar kancer të mushkërive. Sa më gjatë dhe më shumë të pini, aq më i lartë është rreziku. Edhe pirja pasive, pra thithja e tymit nga duhani i të tjerëve, mund të dëmtojë mushkëritë.
Ekspozimi ndaj substancave të dëmshme
Gazi radon, azbesti, tymrat kimikë dhe ndotja e ajrit janë faktorë që mund të rrisin mundësinë për të zhvilluar kancer të mushkërive. Personat që punojnë në mjedise industriale duhet të jenë veçanërisht të kujdesshëm.
Historia familjare
Nëse dikush në familjen tuaj ka pasur kancer të mushkërive, rreziku juaj mund të jetë më i lartë për shkak të faktorëve gjenetikë.
Kur duhet të kërkoni ndihmë mjekësore
Nëse keni një ose disa nga shenjat e përmendura më sipër që zgjasin më shumë se disa javë, mos e lini pas dore. Një kontroll i thjeshtë mjekësor mund të ndihmojë të përjashtohet ose të konfirmohet një diagnozë. Zbulimi i hershëm është çelësi për trajtim më efektiv.
Mesazhi për t’u mbajtur mend
Kanceri i mushkërive është një sëmundje serioze, por njohja e shenjave paralajmëruese mund të bëjë diferencën mes trajtimit të suksesshëm dhe përkeqësimit të gjendjes. Kujdesuni për shëndetin e mushkërive tuaja duke shmangur pirjen e duhanit, duke u mbrojtur nga ndotësit dhe duke bërë kontrolle të rregullta. Nëse trupi juaj dërgon sinjale që diçka nuk shkon, dëgjojini ato dhe veproni shpejt.